افزایش اندازه لثه – بخش دوم
(کلینیک دکتر الهه صادقی)
در مطلب افزایش اندازه لثه درباره برخی از علل و نشانه های حجیم شدن لثه ها صحبت نمودیم. گفته شد که لثه ها نقش بسیار مهمی در حفظ و نگهداری دندانها و سلامت بدن دارند. در این مطلب به بررسی برخی دیگر از مشکلات مرتبط با لثه های فرد اشاره می نماییم.
افزایش حجم فیبروتیک لثهها
ضایعات لثهای فیبروتیک در لثه ها، دارای رنگ طبیعی صورتی هستند یا ممکن است کمی روشنتر از رنگ طبیعی لثه باشند. بافت لثه در این حالت سفت و دارای قوام فیبرو بوده. که این بافت به آسانی خونریزی نمیکند.از جمله مواردی که این مسئله رخ می دهد به موارد متعددی در مورد داروهای خاص می توان اشاره نمود. بطور مثال فیبروز لثه در بزرگی لثه مرتبط با مواد سرکوبکنندهی ایمنی بدن مانند سیکلوسپورین، مسدود کنندههای کانال کلسیم یا فنیتویین مانند دیلانتین و مشتقات آن است.
هیپرپلازی ناشی از فنیتویین
یکی از مواردی که موجب افزایش حجم لثه ها می گردد، هیپر پلازی ناشی از فنی تویین می باشد. از جمله کاربردهای داروی فنیتویین در كنترل تمام انواع صرع به غیر از حملات صرع كوچک، درد عصب سه قلو، حمله مداوم صرعی، آریتمی قلبی و نیز برای تسریع در التیام زخمها بصورت موضعی می توان نام برد. هیپرپلازی لثهای ناشی از فنیتویین در حداقل۴۰ تا ۵۰ درصد بیمارانی که برای بیشتر از سه ماه این دارو را مصرف میکنند، مشاهده میشود. البته علاوه بر دارو موارد متعدد دیگری همچون تحریکات موضعی ناشی از پلاک یا پرکردگیهای دندان در این افزایش حجم موثرند.
درمان هیپرپلازی ناشی از فنی تویین
- در درمان افزایش حجم لثه ناشی از فنیتویین، باید روی عواملی همچون حذف تحریکات موضعی لثه و بهداشت دهان و ماساژ میان دندانی تاکید شود.
- در صورت امکان بهتر است حملات صرع به وسیله مشتقات غیرهیدانتویین کنترل شود.
- جراحی لثه یا ژنژیوکتومی و حذف بافت لثه هیپرپلاستیک اغلب ضروری است.
در بیماران صرعی با آسیب مغزی و عقبماندگی، اغلب مشکلات درمانی زیادی وجود دارد؛ به خصوص اگرمسواک زدن کافی دندانها و نیز بهداشت مطلوب لثه تامین نگردد. در چنین مواردی، مشکلات لثه، باید به طور دقیقی بررسی گردد. فقط زمانی که افزایش رشد لثه با بستن لبها یا دندانها تداخل پیدا کرده یا باعث بروز بوی بد دهان یا خونریزی باشد، جراحی لثه صورت پذیرد.
درمانهای غیر جراحی برای هیپر پلازی ناشی از فنی تویین
درمانهای دیگر غیرجراحی پیشنهاد شده برای هیپرپلازی لثهای ناشی از فنیتویین شاملموارد مختلفی می باشد. این موارد بسته به شرایط مختلف توسط پزشک بررسی و انتخاب می گردد. مواردی همچون استفاده از آنتیهیستامینها و کورتیکواستروییدهای موضعی و درمان موضعی و سیستمیک با فولات است.
سایر عوامل
- داروهای سرکوبکننده ایمنی بدن مانند سیکلوسپورین
- تعدادی از بلوککنندههای کانال کلسیم: معمولا این بلاک کننده ها برای درمان افزایش فشار خون و بیماریهای قلبیعروقی استفاده میشوند. این داروها میتوانند سبب افزایش حجم لثه گردند؛ به خصوص دو داروی اکسودیپین و نیفدیپین . این دو دارو معمولا موجب هیپر پلازی لثه در فک پایین می گردد.
- افزایش حجم لثه در بیماریهای خونی نیز دیده میشود. در این بیماران این افزایش بیشتر حالت اسفنجی و خونریزی دهنده دارد. ای مسئله ممکن است اولین علامت بیماریهای خونی و به خصوص لوسمی مونوسیتیک است. بنابراین هرگز نباید این مشکل را ساده گرفت.